Chiến tranh thế giới lần thứ hai kết thúc, phát xít Nhật đầu hàng, nhân dân Việt Nam đã tiến hành thắng lợi cuộc cách mạng Tháng Tám năm 1945. Ngày 02/9/1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đọc Tuyên ngôn độc lập ở quảng trường Ba Ðình (Hà Nội), khai sinh nước Việt Nam dân chủ cộng hoà.

Năm 1857 chính phủ Pháp thông qua quyết định đánh chiếm Việt Nam. Nhưng do sự đánh trả quyết liệt của những người yêu nước Việt Nam, phải sau 30 năm, thực dân Pháp mới thiết lập được quyền thống trị của họ trên toàn lãnh thổ Việt Nam (1887).

Nhà Nguyễn Nhà Nguyễn (1802-1945), trải qua 13 đời vua, bao gồm: Gia Long Hoàng Ðế (1802-1819)   - Minh Mệnh Hoàng Ðế (1820-1840) - Thiệu Trị Hoàng Ðế (1841-1847) - Tự Ðức Hoàng Ðế (1848-1883) - Dục Đức Hoàng Ðế (1883, 3 ngày) - Hiệp Hòa Hoàng Ðế (1883, 4 tháng).  - Kiến Phúc Hoàng Ðế (1883-1884) - Hàm Nghi Hoàng Ðế (1884-1885) - Đồng Khánh Hoàng Ðế (1886-1888) - Thành Thái Hoàng Ðế (1889-1907)  - Duy Tân Hoàng Ðế (1907-1916) - Khải Định Hoàng Ðế (1916-1925) - Bảo Đại Hoàng Ðế (1926-1945)

Nhà Tây Sơn Triều Tây Sơn tồn tại được 25 năm (1778-1802), trải qua 3 đời vua, bao gồm:  - Thái đức Hoàng đế (1778-1793)  - Quang Trung Hoàng đế - Nguyễn Huệ (1789-1792)  - Cảnh Thịnh Hoàng đế (1793 - 1802)

Các đời chúa Nguyễn Các đời chúa Nguyễn tồn tại 203 năm (1600-1802), trải qua 10 đời chúa, bao gồm: Nguyễn Hoàng (1600-1613) Nguyễn Phúc Nguyên (1613-1635) Nguyễn Phúc Lan (1635-1648) Nguyễn Phúc Tần (1648-1687) Nguyễn Phúc Trăn (1687-1691) Nam triều - Bắc triều (1533-1593) Trịnh - Nguyễn phân tranh Nguyễn Phúc Chu (1691-1725) Nguyễn Phúc Chú (1725-1738) Nguyễn Phúc Khoát (1738-1765) Nguyễn Phúc Thuần (1765-1777) Nguyễn Phúc Ánh (1780-1802) Các đời chúa Trịnh (1545-1787) Các đời chúa Nguyễn (1600-1802)

Các đời chúa Trịnh Các đời chúa Trịnh tồn tại trong 243 năm (1545-1787), trải qua 12 đời chúa, bao gồm: Trịnh Kiểm  (1545-1570) Trịnh Tùng (1570-1623) Trịnh Tráng (1623-1652) Trịnh Tạc (1653-1682) Trịnh Căn (1682-1709) Trịnh Cương (1709-1729) Trịnh Giang (1729-1740) Trịnh Doanh (1740-1769) Trịnh Sâm (1767-1782) Trịnh Cán Trịnh Tông (1782-1786) Trịnh Bồng (từ 9/1786 đến 9/1787) Nam triều - Bắc triều (1533-1593) Trịnh - Nguyễn phân tranh Các đời chúa Trịnh (1545-1787) Các đời chúa Nguyễn (1600-1802)

Trịnh - Nguyễn phân tranh Nhà Lê nhờ có họ Trịnh giúp nên dứt được nhà Mạc, tưởng giang sớm thống nhất như cũ, ai ngờ họ Trịnh và họ Nguyễn lại sinh lòng ghen ghét, gây nên mối oán thù, rồi mỗi họ hùng cứ một phương, chia nưóc ta làm hai mảng: họ Nguyễn giữ xứ Nam, họ Trịnh giữ xứ Bắc. Từ đó giang sơn chia rẽ, Nam Bắc phân tranh. - Nam triều - Bắc triều (1533-1593) - Trịnh - Nguyễn phân tranh - Các đời chúa Trịnh (1545-1787) - Các đời chúa Nguyễn (1600-1802)

Thời Hậu Lê Thời Hậu Lê - thời kỳ phân tranh (1533-1788) tồn tại trong 256 năm với diễn biến như sau Nam triều - Bắc triều (1533-1593) Trịnh - Nguyễn phân tranh Các đời chúa Trịnh (1545-1787) Các đời chúa Nguyễn (1600-1802) Nam triều - Bắc triều (1533-1593)

Nhà Mạc Nhà Mạc trị vì đất nước ta được 66 năm (1527-1592), trải qua 5 đời vua, bao gồm: - Mạc Ðăng Dung (1527-1529) - Mạc Đăng Doanh (1530-1540) - Mạc Phúc Hải (1541-1546) - Mạc Phúc Nguyên (1546-1561) - Mạc Mậu Hợp (1562-1592)  

Thời Lê Sơ Thời Lê Sơ trị vì đất nước ta trong vòng 100 năm (1428-1527), trải qua 10 đời vua, bao gồm: - Lê Thái Tổ (1428-1433) - Lê Thái Tông (1434-1442) - Lê Nhân Tông (1443-1459) - Lê Thánh Tông (1460-1497) - Lê Hiến Tông (1497-1504) - Lê Túc Tông (1504) - Lê Uy Mục (1505-1509)  - Lê Tương Dực (1510-1516) - Lê Chiêu Tông (1516-1522) - Lê Cung Hoàng (1522-1527)